تعرفه گمرکی قطعات یدکی چقدر است؟ اگر قطعهی خودرو یا تجهیزات صنعتی را از دبی میخرید، این سؤال پیش از پرداخت پیشفاکتور مطرح میشود. جواب آن یک عدد ثابت نیست و به کد کالا و ارزش گمرکی بستگی دارد.
این راهنما نشان میدهد کد HS چیست، حقوق ورودی و مالیات چگونه حساب میشود و چه اشتباههایی هزینه را بالا میبرد. یک مثال فرضی هم دارد. تاریخ بررسی مقاله ۲۱ آبان ۱۴۰۵ است و نرخ دقیق را باید از منبع رسمی بگیرید.
فهرست مطالب
تعرفه گمرکی قطعات یدکی چیست؟
تعرفه گمرکی قطعات یدکی یعنی نرخ و قاعدهای که گمرک بر اساس کد کالا تعیین میکند تا مشخص شود هنگام ورود هر قطعه چقدر حقوق ورودی و مالیات باید پرداخت شود. این عدد برای همهی قطعات یکسان نیست و به نوع کالا بستگی دارد.
پاسخ کوتاه به «تعرفه گمرکی قطعات یدکی چقدر است؟» این است که نرخ ثابتی وجود ندارد. یک فیلتر روغن، یک بلبرینگ صنعتی و یک پمپ آب خودرو هر کدام کد جداگانه و در نتیجه نرخ جداگانه دارند.
برای واردکنندهای که از دبی خرید میکند، سه چیز مهم است: کد تعرفهی درست، ارزش گمرکی درست و منبع رسمی نرخ. اگر هر کدام اشتباه باشد، هزینهی نهایی با برآورد شما فرق میکند.
تاریخ بررسی این مقاله: ۲۱ آبان ۱۴۰۵ (۱۲ نوامبر ۲۰۲۶). نرخها، ضوابط و فهرست کالاهای مجاز یا ممنوع تغییر میکنند. به همین دلیل در این راهنما عدد قطعی برای هیچ کالایی ندادهایم و نرخ نهایی تعرفه گمرکی قطعات یدکی را فقط از منابع رسمی بگیرید.
کد تعرفه HS قطعات یدکی چیست؟
کد HS یا سیستم هماهنگ (Harmonized System) یک زبان مشترک برای طبقهبندی کالاهاست. سازمان جهانی گمرک آن را نگهداری میکند و بیش از ۲۰۰ کشور برای تعرفه و آمار تجاری از آن استفاده میکنند. توضیح رسمی آن را در صفحهی سیستم هماهنگ سازمان جهانی گمرک ببینید.
شش رقم اول HS در همهی کشورها یکسان است. هر کشور رقمهای بیشتری اضافه میکند تا کالا را دقیقتر تفکیک کند. نرخ تعرفه گمرکی قطعات یدکی هم به همین کد کامل ایران وابسته است.
برای فهم بهتر، چند نمونه از فصلها و ردیفهای پرکاربرد این بازار را ببینید:
- فصل ۸۷: خودرو و اجزای آن. ردیف ۸۷۰۸ مربوط به اجزا و متعلقات خودروهای موتوری است.
- فصل ۸۴: ماشینآلات. بلبرینگ، پمپ، فیلتر و اجزای موتور در ردیفهای همین فصل میآیند.
- فصل ۸۵: تجهیزات برقی. باتری، استارت، سنسور و قطعات الکتریکی در آن قرار میگیرند.
- فصل ۴۰ و ۷۳: لاستیک، واشر، پیچ و مهره و اتصالات فلزی.
این فهرست فقط راهنمای جهتیابی است و کد ۸ رقمی نهایی را جایگزین نمیکند. کد دقیق را فقط از کتاب مقررات صادرات و واردات یا سامانهی رسمی گمرک تأیید کنید.
تعرفه گمرکی قطعات یدکی چگونه تعیین میشود؟
تعیین تعرفه گمرکی قطعات یدکی یک مسیر مشخص دارد. اگر این مراحل را به ترتیب بروید، احتمال خطا کم میشود.
- شناخت دقیق کالا: نام فنی، جنس، کاربرد، مدل خودرو یا دستگاه و شمارهی فنی (Part Number) را مشخص کنید.
- پیدا کردن کد HS: کالا را در فصل و ردیف مناسب جستوجو کنید. قواعد تفسیر تعرفه (GRI) تعیین میکنند اگر کالا به دو ردیف نزدیک بود کدام را انتخاب کنید.
- تطبیق با کد ایران: کد ۶ رقمی را به کد ۸ رقمی تعرفهی ایران برسانید و نرخ حقوق ورودی آن را ببینید.
- بررسی ضوابط: ثبت سفارش، مجوزها، استاندارد یا ممنوعیتهای آن کد را کنترل کنید.
- تأیید با ترخیصکار: برای کالاهای مبهم، پیش از خرید نظر ترخیصکار یا کارشناس رسمی گمرک را بگیرید.
نکتهی مهم این است که گمرک بر اساس کالای واقعی و اسناد تصمیم میگیرد، نه بر اساس نامی که خریدار پسندیده است. توصیف مبهم مثل «قطعهی فلزی» یا «لوازم متفرقه» معمولاً سؤال و تأخیر ایجاد میکند.
حقوق ورودی و مالیات؛ اجزای هزینهی واردات قطعه
وقتی از تعرفه گمرکی قطعات یدکی حرف میزنیم، همیشه فقط یک نرخ در کار نیست. هزینهی ورود قطعه از چند بخش تشکیل میشود.
- حقوق ورودی: درصدی از ارزش گمرکی که بر اساس کد HS کالا تعیین میشود. برخی کالاها نرخ پایین و برخی نرخ بالا دارند.
- مالیات بر ارزش افزوده و سایر عوارض قانونی: طبق قوانین روز محاسبه میشود. نرخ و پایهی آن را از منبع رسمی بگیرید.
- هزینههای ترخیص: حقالعمل ترخیصکار، انبارداری، تخلیه و بارگیری و کرایهی حمل داخلی.
- هزینههای قبل از گمرک: قیمت کالا، حمل بینالمللی، بیمه و هزینهی بستهبندی.
بخش اول و دوم را «تعرفه و مالیات» مینامیم و دو بخش دیگر را هزینهی خدمات. اشتباه رایج این است که فقط حقوق ورودی را حساب میکنند و بقیه را فراموش میکنند.
برای دیدن مراحل کامل پس از رسیدن بار، راهنمای ترخیص کالا از دبی را بخوانید. اگر تأمینکننده در دبی است، شرایط تحویل و مسئولیت هزینهها هم در مقالهی اینکوترمز ۲۰۲۰ توضیح داده شده است.
ارزش گمرکی در محاسبهی تعرفه گمرکی قطعات یدکی
حقوق ورودی از حاصلضرب نرخ در ارزش گمرکی به دست میآید. پس ارزش گمرکی به اندازهی کد HS اهمیت دارد.
ارزش گمرکی معمولاً بر پایهی قیمت واقعی پرداختشده برای کالا و بهعلاوهی هزینههای حمل و بیمه تا مرز ورود محاسبه میشود. به همین دلیل بسیاری از ارزیابیها به شرط CIF نزدیک است. قاعدهی کلی ارزشگذاری را در مقالهی Customs valuation میتوانید ببینید. روش دقیق اجرا در ایران را مقررات گمرک تعیین میکند.

اسنادی که ارزش را ثابت میکنند:
- کامرشیال اینویس: قیمت واحد، تعداد، ارز و شرایط فروش.
- پکینگ لیست: تعداد بسته، وزن و محتوای هر بسته. توضیحش را در مقالهی پکینگ لیست چیست بخوانید.
- بارنامه و بیمهنامه: هزینهی حمل و بیمه.
- گواهی مبدأ: در برخی موارد برای احراز مبدأ و نرخ مرتبط لازم است. گواهی مبدا چیست را ببینید.
اگر قیمت اینویس غیرواقعی پایین باشد، گمرک ممکن است ارزش را رد یا اصلاح کند. این کار هم هزینه میآورد و هم ریسک توقف بار را بالا میبرد.
شمارهی فنی قطعه را دارید و میخواهید از دبی تأمین و ارسال شود؟ BYB Future تأمین قطعات خودرو و تجهیزات صنعتی را از دبی پیگیری میکند.
استعلام قیمت و درخواست تأمینمثال فرضی محاسبهی تعرفه گمرکی قطعات یدکی
این مثال فقط برای آموزش است. نرخها فرضیاند و نباید برای هیچ کالای واقعی استفاده شوند. هدف فقط نشان دادن منطق محاسبهی تعرفه گمرکی قطعات یدکی است.
فرض کنید یک محمولهی قطعات یدکی دارید. قیمت کالا ۱۰٬۰۰۰ دلار، حمل ۵۰۰ دلار و بیمه ۱۰۰ دلار است. نرخ فرضی حقوق ورودی ۱۰٪ و نرخ فرضی مالیات ۱۰٪ در نظر گرفته میشود.
| مرحله | محاسبه | نتیجه (دلار) |
|---|---|---|
| ارزش گمرکی (کالا + حمل + بیمه) | 10,000 + 500 + 100 | 10,600 |
| حقوق ورودی (۱۰٪ فرضی) | 10,600 × 10% | 1,060 |
| پایهی مالیات (ارزش + حقوق ورودی) | 10,600 + 1,060 | 11,660 |
| مالیات (۱۰٪ فرضی) | 11,660 × 10% | 1,166 |
| جمع کالا و هزینههای گمرکی | 10,600 + 1,060 + 1,166 | 12,826 |
در این مثال هزینهی گمرکی ۲٬۲۲۶ دلار است. حقالعمل، انبارداری و حمل داخلی هنوز به آن اضافه نشده است.
در عمل ممکن است نرخ دلار، پایهی مالیات یا هزینههای جانبی فرق کند. بنابراین این جدول را قالب محاسبهی تعرفه گمرکی قطعات یدکی ببینید، نه پیشبینی نهایی. برای عدد واقعی، کد و نرخ را از منبع رسمی بگیرید و با ترخیصکار تطبیق دهید.
تفاوت تعرفه گمرکی قطعات یدکی خودرو و صنعتی
در بازار دبی، قطعات خودرو و قطعات صنعتی اغلب از یک تأمینکننده خریده میشوند. اما از نظر تعرفه گمرکی قطعات یدکی دو مسیر متفاوت دارند.
- قطعات خودرو: بیشتر در فصل ۸۷ و فصلهای وابسته میآیند. نوع خودرو، نو یا دستدوم بودن و ضوابط واردات قطعات مهم است. جزئیات مدارک را در واردات قطعات خودرو از دبی ببینید.
- قطعات صنعتی: بیشتر در فصل ۸۴ و ۸۵ قرار دارند و نرخ آنها به نوع ماشین و کاربرد بستگی دارد. مراحل کار در واردات قطعات صنعتی از دبی آمده است.
- قطعات مشترک: بلبرینگ، فیلتر، واشر یا پیچ گاهی هم در خودرو و هم در صنعت استفاده میشود. کاربرد غالب و شرح کالا در انتخاب کد اثر دارد.
یک قطعه با ظاهر مشابه ممکن است در دو ردیف مختلف قرار بگیرد. اگر کالا برای خودرو طراحی شده و کاربرد دیگری ندارد، معمولاً ردیف مخصوص اجزای خودرو مطرح میشود. تصمیم نهایی با کارشناس گمرک است.
۷ اشتباه رایج دربارهی تعرفه گمرکی قطعات یدکی
بیشتر مشکلات از اشتباههای ساده شروع میشود. پیش از برآورد تعرفه گمرکی قطعات یدکی، این ۷ مورد را کنترل کنید.
- اعتماد به نرخ قدیمی: نرخ و ضوابط تغییر میکنند. عدد شنیدهشده یا کپیشده از وبسایت بدون تاریخ، معیار نیست.
- انتخاب کد بهخاطر نرخ پایین: کد باید با کالای واقعی بخواند، نه با کمترین نرخ.
- ارزش کمتر از واقع: اینویس غیرواقعی ریسک رد ارزش و جریمه دارد.
- فراموش کردن حمل و بیمه: این هزینهها معمولاً در ارزش گمرکی اثر دارند.
- شرح مبهم کالا: نام فنی و شمارهی قطعه را کامل بنویسید.
- مغایرت اسناد: اینویس، پکینگ لیست و بارنامه باید با هم بخوانند.
- بیتوجهی به ثبت سفارش و مجوز: نرخ پایین یعنی واردات آزاد نیست. ضوابط کالا را جداگانه بررسی کنید.
اگر یکی از این اشتباهها در تعرفه گمرکی قطعات یدکی پیش بیاید، گمرک ممکن است اصلاح سند یا بازرسی بیشتر بخواهد. نتیجهاش معمولاً تأخیر و هزینهی انبارداری است.
پیش از سفارش از دبی چه چیزی را بپرسیم؟
محاسبهی درست از قبل از خرید شروع میشود. وقتی قیمت میگیرید، این موارد را از تأمینکننده بخواهید:
- نام دقیق و شمارهی فنی هر قطعه، همراه برند و کشور سازنده.
- نو یا دستدوم بودن کالا.
- وزن خالص و ناخالص و تعداد بستهها.
- شرایط تحویل (مثلاً EXW یا FOB) و مشخص بودن هزینهی حمل و بیمه.
- امکان صدور گواهی مبدأ و اینویس دقیق.
بعد از جمعآوری این اطلاعات، کد HS را با کارشناس تطبیق دهید و تعرفه گمرکی قطعات یدکی را با فرمول بالا برآورد کنید. تفاوت برآورد اولیه با عدد نهایی اگر کوچک باشد، یعنی اسناد درست جمع شده است.
سوالات متداول
تعرفه گمرکی قطعات یدکی چیست؟
تعرفه گمرکی قطعات یدکی نرخ حقوق ورودی و قواعد مالیاتی است که گمرک بر اساس کد HS کالا اعمال میکند. هر قطعه کد جداگانه دارد، پس نرخ برای همهی قطعات یکسان نیست. نرخ نهایی را باید از کتاب مقررات صادرات و واردات یا سامانهی رسمی گمرک و در تاریخ روز بگیرید.
کد HS قطعات یدکی را از کجا پیدا کنیم؟
کد HS را با نام فنی، جنس، کاربرد و شمارهی قطعه در تعرفهی رسمی پیدا کنید. شش رقم اول بینالمللی است و ایران رقمهای بیشتری اضافه میکند. اگر کالا مبهم است، پیش از خرید از ترخیصکار یا کارشناس رسمی گمرک تأیید بگیرید.
حقوق ورودی چگونه محاسبه میشود؟
حقوق ورودی از ضرب نرخ مربوط به کد HS در ارزش گمرکی به دست میآید. ارزش گمرکی معمولاً شامل قیمت کالا، حمل و بیمه تا مرز ورود است. مالیات و عوارض جداگانه طبق قوانین روز اضافه میشود. برای برآورد درست، نرخ هر دو را از منبع رسمی بگیرید.
ارزش گمرکی چیست؟
ارزش گمرکی مبلغی است که گمرک پایهی محاسبهی حقوق و مالیات قرار میدهد. این مبلغ بر اساس قیمت واقعی کالا و اسناد مثل اینویس، بارنامه و بیمهنامه ارزیابی میشود. اگر قیمت غیرواقعی باشد، گمرک میتواند آن را اصلاح کند و این موضوع هزینه و زمان ترخیص را تغییر میدهد.
آیا تعرفهی قطعات خودرو و قطعات صنعتی یکی است؟
خیر. قطعات خودرو بیشتر در فصل ۸۷ و قطعات صنعتی بیشتر در فصل ۸۴ و ۸۵ قرار دارند و نرخ آنها فرق میکند. قطعههای مشترک مثل بلبرینگ یا فیلتر هم با توجه به نوع و کاربرد کالا کدگذاری میشوند. پس تعرفه گمرکی قطعات یدکی را برای هر قلم جداگانه بررسی کنید.
چرا نباید فقط به نرخ منتشرشده در وبسایتها اعتماد کرد؟
نرخها و ضوابط ممکن است تغییر کنند و بسیاری از صفحههای اینترنتی تاریخ ندارند. عدد قدیمی میتواند برآورد هزینه را بههم بزند. برای تصمیم خرید، نرخ را از منبع رسمی و در همان روز بررسی کنید و تاریخ بررسی را کنار برآورد خود یادداشت کنید.
آیا میتوان هزینهی گمرکی را قبل از خرید برآورد کرد؟
بله، با داشتن کد HS، قیمت اینویس، حمل و بیمه میتوان برآورد اولیه ساخت. این برآورد قطعی نیست، چون ارزش نهایی و ضوابط را گمرک تعیین میکند. قبل از خرید، برآورد را با ترخیصکار مقایسه کنید تا اختلاف احتمالی را زودتر ببینید.
جمعبندی
تعرفه گمرکی قطعات یدکی از سه چیز ساخته میشود: کد HS درست، ارزش گمرکی مستند و نرخ رسمی روز. اگر هر سه را پیش از خرید روشن کنید، برآورد هزینه واقعیتر میشود و ترخیص با مشکل کمتری روبهرو میشود.
برای تأمین قطعات از دبی و هماهنگی اسناد و ترخیص، درخواست خرید، ارسال و ترخیص کالا از دبی را ثبت کنید تا تیم BYB Future مسیر تأمین و مدارک را پیگیری کند.




